EkonomiHaberlerTürkiye

SON DAKİKA: TERS DOLARİZASYON BAŞLADI MI?

Ters dolarizasyon sinyali mi?

Mevduat bankalarındaki yurtiçi yerleşiklerin (vatandaş ve şirketler) döviz mevduatı 5 Şubat haftasında 2,1 milyar dolar azalarak 205,5 milyar dolara indi. Katılım bankalarını da eklediğimizde döviz mevduatı 2 milyar 131 milyon dolar azalarak 232 milyar 925 milyon dolara geriledi. Bu rakam son olarak 3 Nisan 2020 haftasında 3 milyar 286 milyon dolar düşüşten sonraki en büyük azalma olarak kayda geçti. Bu durum Merkez Bankası’nın yeniden döviz rezervlerini artırmak için öne sürdüğü sebeplerden birisi olan ters dolarizasyonun yani vatandaş ve şirketlerin döviz mevduatını bozup Türk Lirası’nı geçmesinin sinyali olarak algılandı. Ancak rakamların ayrıntıları bunu söylemek için henüz erken olduğunu ortaya koyuyor.

TABLOLAR DOLARA ÇEVRİLİP YAYIMLANIYOR

Merkez Bankası’nın tablolarında da görüldüğü gibi döviz mevduatı olarak Merkez Bankası kayıtlarında takip edilen rakamlar doların ve Euro’nun yanı sıra küçük miktarda diğer dövizler ve altından oluşuyor. Bu rakamlar da tablolarda dolara çevrilerek açıklanıyor. Özellikle altın hesapları da Türk Lirası olarak tutulup dolara çevrilerek yayımlanıyor. Yani doların değeri Euro’ya ve Türk Lirası’na karşı yükseldiği zaman bu hesaplardaki rakamlar yükseliyor düştüğü zaman tabii tam tersi olarak azalıyor. Şimdi bakalım 29 Ocak-5 Şubat 2020 haftasında ne olmuş? O hafta dolar/TL 7,36 liradan 7.13 liraya inmiş yani yüzde 3.1 azalmış. Euro/dolar paritesi de yüzde 1 azalarak 1.21’den yüzde 1 azalma ile 1,1957 liraya inmiş. Yani tam da Euro ve altın hesaplarının hiç bir gerçek değişiklik olmadan azalmasını gerektirecek gelişmeler olmuş.

VATANDAŞ KIPIRDAMIYOR

Şimdi bakalım kim ne yapmış? Gerçek kişiler yani vatandaşın dolar hesapları sadece 79 milyar dolar azalarak 68 milyar 801 milyon dolardan 68 milyar 722 milyar dolara inmiş. Diğer yandan Euro hesapları ise tam Euro’nun değer kaybı kadar yüzde 1 düşerek 329 milyon dolarlık bir kayba uğramış ve 31.8 milyar dolardan 31.5 milyar dolara inmiş. Tablodaki en çarpıcı düşüş altın hesaplarının 862 milyon dolar azalarak 26,9 milyar dolardan 26.1 milyar dolara gerileşmiş olması. Sanırım oransal olarak bunun yüzde 3.1’lik bir azalmaya karşılık geldiğini söylersek aslında altın hesaplarında gerçekten bir oynama olmadığını ancak Türk Lirası’nın dolara karşı değer kaybı nedeniyle azalmış gibi göründüğü anlaşılıyor.

ŞİRKETLERDE GERÇEK DÜŞÜŞ VAR

Diğer yandan tüzel kişiler yani şirketlerin döviz mevduatında ise toplamda 797 milyon dolarlık düşüş görülüyor. Şirketlerin hesaplarının ayrıntılarına bakıldığında dolar hesaplarının gerçekten de 590 milyon dolar kan kaybettiği görülüyor. Burada gerçek bir çözülme olduğu anlaşılıyor. Şirketlerin hesaplarında 107 milyon dolarlık Euro ve 64 milyon dolarlık altın hesapları kaynaklı azalmaların da yine Euro/dolar paritesi ve dolar/TL kaynaklı olduğu görülüyor. Aynı hafta yurtiçi bankaların döviz mevduatı da 160 milyar dolar azaldı. Katılım bankalarındaki hareketin ise çok sınırlı olduğu anlaşılıyor. Çünkü katılım bankalarındaki toplam döviz mevduatlarındaki azalma sadece 56 milyon dolar oldu. Gerçek kişilerin katılım bankalarındaki dolar mevduatları da yalnızca 45 milyon dolar düştü. Euro ve altın hesaplarındaki düşüş ise çok sınırlı oldu.

9 ŞUBAT’TA MERKEZ BANKASI BAŞKANI NACİ AĞBAL HANGİ MESAJLARI VERMİŞTİ?

  • Merkez Bankası olarak kalıcı fiyat istikrarını sağlamak en önemli ve vazgeçilmez görevimiz. Attığımız ve atacağımız adımlarla bu amaca hizmet edecek para politikası çerçevemizi kararlılıkla uygulamaya devam edeceğiz.
  • Sıkı para politikası ve finansal koşullardaki sıkılaşma, talep kanalı üzerinden daha ılımlı bir ekonomik aktivite düzeyine yönelim sağlayacaktır.
  • Öngörülebilirlik ve sıkı duruş, enflasyonun düşüş eğilimine girmesine, ülke risk priminin düşmesine, TL tasarrufların özendirilmesine, ters para ikamesinin başlamasına, rezervlerin artış eğilimine ve finansman maliyetlerinin kalıcı olarak gerilemesine katkı yapacaktır.
  • Tüm kararlar fiyat istikrarı önceliği ile alınacaktır. Fiyat istikrarı, finansal ve makroekonomik istikrarın temelidir.
  • 2023 yılına kadar para politikasını sıkı bir duruşla, başka bir deyişle, güçlü dezenflasyonist etki yapacak derecede bir para politikası seti ile yüzde 5 hedefini elde edene kadar koruyacağız.
  • Sermaye girişlerinin istikrarlı ve güçlü bir hale gelmesi, yurt içi yerleşiklerin dolarizasyon eğiliminin tersine dönmesi ile birlikte döviz alım ihaleleri yoluyla rezervlerimizi artıracağız. Şartlar oluştuğunda, buna yönelik planımızı da açık ve şeffaf bir şekilde kamuoyu ile paylaşacağız.
  • Dezenflasyon ve fiyat istikrarı sürecine tüm paydaşların katılımının, eş güdümün ve bütünsel bir yaklaşımın gerekli olduğunu düşünmekteyiz.

YURTİÇİ YERLEŞİKLERİN DÖVİZ MEVDUATI 205.5 MİLYAR DOLARA İNDİ

DÖVİZ CİNSİ (Milyon ABD Doları) 5.02.2021 29.01.2021 Değişim (Fark) Değişim (%)
BANKALARDAKİ TOPLAM YP MEVDUATLAR 262.235 264.344 -2.109 -0,8
I.MEVDUAT BANKALARI 232.085 234.095 -2.010 -0,9
A.Yurt İçinde Yerleşikler 205.583 207.658 -2.075 -1,0
1.Gerçek Kişiler 129.191 130.469 -1.278 -1,0
-ABD Doları 68.722 68.801 -79 -0,1
-Euro – ABD Doları Karşılığı 31.503 31.832 -329 -1,0
-Diğer – ABD Doları Karşılığı 2.855 2.863 -8 -0,3
-Kıymetli Maden Depo Hesapları-ABD Doları Karşılığı 26.111 26.973 -862 -3,2
2.Tüzel Kişiler 76.392 77.189 -797 -1,0
-ABD Doları 40.969 41.559 -590 -1,4
-Euro – ABD Doları Karşılığı 32.375 32.482 -107 -0,3
-Diğer – ABD Doları Karşılığı 1.074 1.110 -36 -3,2
-Kıymetli Maden Depo Hesapları-ABD Doları Karşılığı 1.974 2.038 -64 -3,1
B.Yurt İçinde Yerleşik Bankalar 3.283 3.123 160 5,1
C.Yurt Dışında Yerleşikler 16.925 17.147 -222 -1,3
-ABD Doları 3.862 3.894 -32 -0,8
-Euro – ABD Doları Karşılığı 11.927 12.099 -172 -1,4
-Diğer – ABD Doları Karşılığı 729 736 -7 -1,0
-Kıymetli Maden Depo Hesapları-ABD Doları Karşılığı 407 418 -11 -2,6
D.Yurt Dışında Yerleşik Bankalar 6.294 6.167 127 2,1
II.KATILIM BANKALARI 30.150 30.249 -99 -0,3
A.Yurt İçinde Yerleşikler 27.342 27.398 -56 -0,2
1.Gerçek Kişiler 18.950 19.052 -102 -0,5
-ABD Doları 7.524 7.569 -45 -0,6
-Euro – ABD Doları Karşılığı 2.836 2.806 30 1,1
-Diğer – ABD Doları Karşılığı 189 194 -5 -2,6
-Kıymetli Maden Depo Hesapları-ABD Doları Karşılığı 8.401 8.483 -82 -1,0
2.Tüzel Kişiler 8.392 8.346 46 0,6
-ABD Doları 4.278 4.241 37 0,9
-Euro – ABD Doları Karşılığı 3.201 3.173 28 0,9
-Diğer – ABD Doları Karşılığı 64 76 -12 -15,8
-Kıymetli Maden Depo Hesapları-ABD Doları Karşılığı 849 856 -7 -0,8
B.Yurt İçinde Yerleşik Bankalar 195 237 -42 -17,7
C.Yurt Dışında Yerleşikler 2.464 2.465 -1 0,0
-ABD Doları 1.787 1.779 8 0,4
-Euro – ABD Doları Karşılığı 525 532 -7 -1,3
-Diğer – ABD Doları Karşılığı 45 47 -2 -4,3
-Kıymetli Maden Depo Hesapları-ABD Doları Karşılığı 107 107 0 0,0
D.Yurt Dışında Yerleşik Bankalar 149 149 0 0,0

.


Source link

İlgili İçerikler

Başa dön tuşu
Kapalı
%d blogcu bunu beğendi: